NAUKA I SZTUKA
meble indyjskie Pod koniec XVIII w., m.in. również pod wpływem ideologii rewolucji francuskiej, szerzyło się wśród robotników angielskich przekonanie o wartości wiedzy i nauki, niezbędnej do zwiększenia wydajności pracy i dalszej walki o poprawę bytu oraz zmianę warunków społecznych. Ażeby ułatwić robotni-kom kształcenie się, związki zawodowe zaczęły organizować odczyty i pogadanki na tematy społeczno-polityczne i zawodowe, tworzyć kluby dyskusyjne, stowarzyszenia oświatowe, a wreszcie robotnicze szkoły niedzielne, przyjmujące zarówno dorosłych, jak i dzieci.
Edukacja elementarna opierała się ówcześnie na organizacji Kościoła anglikańskiego. Prowadził on stojące na bardzo niskim poziomie szkoły co-dzienne i niedzielne, do których uczęszczało pod koniec XVIII w. ok. 300 tys. dzieci. Pierwsze z nich były to szkoły parafialne, nie posiadające żadnego wspólnego programu, często i starych budynków oraz kwalifikowanych nauczycieli. Na jeszcze niższym poziomie stały szkoły niedzielne. Ich projektodawcą był dziennikarz Robert Raikcs, który większość swoich dochodów przeznaczył na kształcenie zaniedbanych dzieci pracujących w fabryce w Gloucester. Założona przez niego w 1780 r. szkoła niedzielna na pierwszy plan wysuwała nie naukę religii, jak to czyniły szkoły prowadzone przez Kościół anglikański, lecz naukę czytania, pisania i rachunków. Zaniepokojony samodzielną działalnością Raikesa Kościół anglikański zorganizował w 1785 r. Towarzystwo Zakładania i Popierania Szkół Niedzielnych, przejął kierownictwo szkół już istniejących i nadał im religijny charakter. Szkoły te wpajały dzieciom przekonanie o niezmienności ich społecznego losu oraz ducha pokory wobec najgorszych nawet warunków.
świetlówki
